Жиззах вилояти делегациясининг Хитойга 17–24 май кунларига белгиланган ташрифи нафақат вилоят, балки мамлакат иқтисодий ҳаётида муҳим воқеликка айланмоқда. Хўш, бу сафардан оддий жиззахликка нима фойда? Биз фақат "расмий суратлар"ни кўряпмизми ёки жараён ортида вилоятнинг кейинги 10 йиллик тақдири ҳал бўляптими?
Нега айнан Хитой ва нега айнан ҳозир?
Бугун дунё иқтисодиётининг юраги Хитойда уриб тургани ҳеч кимга сир эмас. Лекин Жиззах учун бу сафар шунчаки "тажриба алмашиш" эмас. Бу — аниқ лойиҳалар, тайёр пул ва энг замонавий технологиялар учун кураш майдони. Вилоят ҳокими Улуғбек Мустафоев бошчилигидаги делегация Хитойнинг энг йирик саноат марказлари — Хенан, Чунцин ва Сиан шаҳарларида музокаралар олиб бормоқда.
Бу ташрифнинг муҳимлиги шундаки, у нафақат давлатлараро, балки "ҳудуд ва ҳудуд" тамойили асосида қурилган. Яъни, Жиззах вилояти Хитойнинг алоҳида провинциялари билан тўғридан-тўғри "дўстлашмоқда". Бу дегани, бюрократик тўсиқлар камроқ, натижа эса тезроқ бўлади.
Хенан ва Чунцин: Жиззах учун янги "драйверлар"
Сафарнинг илк кунлариёқ Хенан провинциясида 70 дан ортиқ йирик инвесторлар билан учрашув ўтказилгани бежиз эмас. “Huali” ва “Wodashe E Industrial” каби гигантлар билан мулоқот — бу Жиззахда эртага янги ишлаб чиқариш линиялари пайдо бўлишидан дарак.
Айниқса, Чунцин шаҳридаги “Changan Automobile Global R&D Center” билан имзоланган меморандум алоҳида эътиборга лойиқ. Энди Жиззах нафақат автомобил йиғадиган, балки соҳага илғор муҳандислик ечимларини олиб кирадиган марказга айланиши мумкин. Бу эса ёшлар учун нуфузли ва юқори маошли иш ўринлари деганидир.
ОДАМЛАР НИМАНИ БИЛИШНИ ИСТАЯПТИ? (Энг муҳим саволларга жавоблар)
1. Қанча инвестиция келиши кутиляпти?
Ҳозирча аниқ рақамлар ҳисобланмоқда, бироқ музокаралар миқёси юзлаб миллион долларлик лойиҳалар ҳақида бормоқда. Бу фақат "қоғоздаги пул" эмас, балки қурилиш материаллари, асбоб-ускуналар ва хомашё кўринишидаги реал капиталдир.
2. Қайси туманлар кўпроқ фойда кўради?
Инвестициялар асосан Жиззах эркин иқтисодий зонаси ва туманлардаги кичик саноат зоналарига йўналтирилади. Демак, Шарoф Рашидов, Дўстлик ва Ғаллаорол каби туманларда янги қурилишлар суръати ошади.
3. Янги иш ўринлари қачон пайдо бўлади?
Лойиҳаларни амалга ошириш цикли одатда 6 ойдан 1,5 йилгача давом этади. Демак, 2026-йилнинг охири ва 2027-йил бошида вилоятда минглаб янги бўш иш ўринлари эълон қилинишини кутиш мумкин.
4. Бу сафар аввалгиларидан нимаси билан фарқ қилади?
Бу сафар делегация таркибида нафақат раҳбарлар, балки тадбиркорлар ҳам бор. Улар Хитойнинг ишлаб чиқариш маданиятини ичидан ўрганишяпти. Натижалар эса вилоят ҳокимлиги ахборот хизмати томонидан очиқроқ ёритилмоқда.
Хитойдан нимани ўрганишимиз керак?
Хитойлик ҳамкорларнинг бир жиҳати бизни ҳайратда қолдиради: Тезкорлик. Улар чиқиндиларни қайта ишлаш корхонасини шундай ташкил қилишганки, у нафақат экологияни тозалайди, балки шаҳарга арзон электр энергияси ҳам беради. Делегация Хенанда айнан шундай корхона фаолиятини кўздан кечиргани — Жиззахда яқин келажакда "яшил" энергетика соҳасида инқилоб бўлишига ишора.
Шунингдек, Хитойнинг логистика ва қишлоқ хўжалигини қайта ишлаш тажрибаси Жиззах учун сув ва ҳаводек зарур. Биз мева-сабзавотни шунчаки сотишдан тўхтаб, уни "Made in Uzbekistan" бренди остида дунё бозорига олиб чиқиш технологиясини Хитойдан олиб келишимиз керак.
Ахборот сиёсатида янги нафас: Видеорепортажлар ва очиқлик
Жамоатчилик бугун "учрашув ўтказилди" деган қуруқ хабарларга ишонмайдиган бўлиб қолган. Одамлар жараённи кўришни истайди. Жиззах вилояти ҳокимлиги ахборот хизмати бу сафар янги форматларга қўл ургани сезилмоқда.
Жойидан тайёрланаётган тезкор видеорепортажлар, интервьюлар ва делегациянинг ҳар бир қадамини ёритиб борилиши — бу аҳоли билан очиқ мулоқотнинг белгиси. Албатта, ҳали қилинадиган ишлар кўп. Масалан, бошқа вилоятлар тажрибасида кўрганимиздек, жонли эфирлар ва тадбиркорларнинг бевосита фикрлари аудитория ишончини янада оширади. Аммо Жиззахнинг бугунги "ахборот сиёсати" вилоят имижини янги босқичга олиб чиқишга хизмат қилаётгани ҳақиқат.
Хулоса ўрнида: Натижа қачон бўлади?
Хитой сафари — бу шунчаки протокол учрашувлар эмас, бу Жиззахнинг иқтисодий мустақиллиги учун навбатдаги қадам. Ҳоким Улуғбек Мустафоев ва делегация аъзолари қўлида бугун катта имконият бор: Хитойнинг пули ва технологиясини Жиззахнинг ишчи кучи ва хом ашёси билан бирлаштириш.
Энди асосий вазифа — Хитойда имзоланган меморандумларни Жиззах тупроғида ҳақиқий заводларга айлантириш. Одамлар натижани кутмоқда. Очиқлик эса бу натижаларга бўлган ишончни мустаҳкамлайди. Жиззах учун янги истиқболлар эшиги очилди, энди ундан дадил кириш қолди.
Хакимжон Фозилов
