Фото: Шуҳрат Латипов / Gazeta
«Пул бор, лекин қандай оламиз?» — оддий фуқаронинг асосий саволи
Кўп жиззахликлар ҳар йили бир хил саволни беради: нега бизнинг маҳалла ютқазади, бошқалар эса йўл, мактаб ёки спорт майдончасига эга бўляпти? Гап фақат овоз сонида эмас. 2026 йилдан «Ташаббусли бюджет» қоидалари ўзгарди ва бу ўзгаришлар тайёр бўлган, фаол аҳоли учун катта имконият очяпти.
1 февралдан бошланган 2026 йилги илк мавсум — юбилей, ўнинчи мавсум. Демак, тажриба бор, хатолар таҳлил қилинган ва тизим анча аниқлашган.
Қандай босқичлар бор ва қачон ҳаракат қилиш керак?
2026 йилги биринчи мавсум 21 мартгача давом этади. Асосий сана ва босқичлар:
1–20 февраль — лойиҳа киритиш
21 февраль – 7 март — саралаш
8–10 март — тарғибот
11–20 март — овоз бериш
21 март — асосий ғолиблар эълон қилиниши
21–31 март — қўшимча ғолиблар
Муҳим жиҳат: эндиликда лойиҳа кейинги босқичга ўтиши учун камида 50 та овоз тўплаши шарт. Бу — “формал” лойиҳаларни сараб ташлаш учун қўйилган фильтр.
ЯНГИ ҚОИДАЛАР: ким ютқазмайди?
2026 йилдан эътибор бериш керак бўлган учта асосий янгилик бор:
1. Лойиҳа қиймати ошди
Қурилиш-таъмирлаш — 1 млрд 648 млн сўмгача
Жиҳозлаш — 824 млн сўмгача
Бу, айниқса, мактаб, боғча, шифохона ва спорт объектлари учун катта имконият.
2. Шериклик асосида молиялаштириш
Агар аҳоли лойиҳа қийматининг 50 фоизини ихтиёрий тўпласа, қолган 50 фоизини давлат беради. Бу овозда ютқазган, лекин аҳолида ишонч бор лойиҳалар учун қутқарув йўли.
3. Депутатлик ташаббуси
Ҳар бир депутат ўз округида ғолиб бўлмаган битта лойиҳани қўшимча ғолиб қилиб чиқариши мумкин. Бунинг учун ҳар бир депутатга тахминан 3,3 млрд сўм ажратилади.
Жиззах вилояти учун реал сценарий
Тасаввур қилинг: Зомин ёки Ғаллаорол туманида маҳалла мактабига спорт зали керак. Лойиҳа овоз беришда озгина етмай қолди. Илгари бу — тугади дегани эди. 2026 йилда эса:
аҳоли 50% маблағни йиғади;
ёки депутат ташаббуси орқали қўшимча ғолиб бўлади;
натижада лойиҳа барибир амалга ошади.
Бу — тизимнинг энг катта ютуғи.
Нима учун ҳозир ҳаракат қилиш керак?
2026 йилда «Ташаббусли бюджет» учун 6 трлн сўм ажратилган. Бу пул қаерга кетади? Тайёр лойиҳа, фаол аҳоли ва тўғри тарғибот бўлган жойга.
Бефарқлик — энг катта хавф. Фаоллик эса реал натижа бераяпти.
«Ташаббусли бюджет – 2026» — шунчаки овоз бериш эмас. Бу:
маҳалланинг ўз тақдирини ўзи ҳал қилиши,
депутат ва аҳоли ўртасида реал ҳамкорлик,
ва энг муҳими — қоғозда эмас, амалда натижа.
Ким тайёр бўлса, шу ютқазмайди.
Ҳакимжон Фозилов
