2025 йил якунлари Марказий Осиё минтақаси учун туб бурилиш даври бўлди. Тошкентнинг минтақавий интеграциядаги етакчилик роли ва Япониянинг ушбу жараёндаги стратегик иштироки икки томонлама муносабатларни янги босқичга олиб чиқди. Декабрь ойида Токиода бўлиб ўтган «Марказий Осиё + Япония» саммити ва Ўзбекистон Президентининг ташрифи доирасида имзоланган 12 миллиард долларлик лойиҳалар портфели шунчаки иқтисодий кўрсаткич эмас, балки минтақадаги янги сиёсий воқеликнинг тасдиғидир. Кунчиқар мамлакат энди Ўзбекистонни нафақат хом ашё манбаи, балки бутун минтақага чиқиш имконини берувчи асосий «инновацион дарвоза» деб билмоқда.
Япониянинг нуфузли нашрлари, хусусан, "The Japan News" томонидан Ўзбекистоннинг «чорраҳадаги локомотив» сифатида эътироф этилиши бежиз эмас. Расмий Токио учун Марказий Осиёдаги барқарорлик ва очиқлик — глобал таъминот занжирларини диверсификация қилиш учун ҳаётий муҳим масала. Ўзбекистоннинг сўнгги саккиз йил ичида ялпи ички маҳсулотини икки бараварга оширгани ва 2030 йилгача юқори даромадли давлатлар қаторига кириш стратегияси япон инвесторлари учун ишончли кафолат бўлиб хизмат қилмоқда. Бугунги кунда мамлакатда фаолият юритаётган япон компаниялари сонининг 10 карра ортгани ҳам фикримиз исботидир.
Ҳамкорликнинг энг муҳим жиҳати — бу техник ва инсон капиталига тикилаётган инвестициялардир. Япония модели асосида ташкил этилаётган махсус иқтисодий зона ва рақамли хаб лойиҳалари Ўзбекистон иқтисодиётини технологик модернизация қилишга қаратилган. Айниқса, сунъий интеллект, киберхавфсизлик ва «яшил» энергетика соҳасидаги келишувлар Тошкентнинг минтақавий инновацион марказга айланиш амбицияларини қўллаб-қувватлайди. Тошкентда қайта тикланадиган энергетика бўйича минтақавий марказ ва сейсмик хавфсизликни баҳолаш марказининг ташкил этилиши эса ҳамкорликнинг нафақат иқтисодий, балки ижтимоий ва экологик масъулиятга асосланганини англатади.
Ижтимоий соҳадаги лойиҳалар ҳам салмоқли. Япония томонидан ажратилган 150 миллион долларлик кредит ва тиббий скрининг ускуналари учун беғараз ёрдамлар Ўзбекистон соғлиқни сақлаш тизимини замон талабларига мослаштиришга хизмат қилади. Шу билан бирга, кадрлар тайёрлаш дастури (JDS) доирасида юзлаб ўзбек давлат хизматчиларининг Японияда таълим олиши икки давлат бошқарув тизимлари ўртасидаги тафаккур яқинлигини таъминлайдиган «интеллектуал кўприк» вазифасини ўтаяпти.
Шундай қилиб, Япониянинг Марказий Осиёдаги стратегияси Ўзбекистон орқали янги куч олмоқда. Токио учун бу минтақавий хавфсизлик ва иқтисодий мустақилликни мустаҳкамлаш бўлса, Тошкент учун — юқори технологияларга асосланган иқтисодиётни қуриш йўлидаги стратегик танловдир. 2025 йилги келишувлар икки халқнинг нафақат ўтмишдаги Ипак йўли, балки келажакдаги «Рақамли ипак йўли» орқали ҳам ажралмас ҳамкорларга айланганини кўрсатди.
