Жиззах вилояти яқин икки йил ичида мамлакатнинг энг йирик иқтисодий хабларидан бирига айланиши кутилмоқда. Президентнинг «2026–2027 йилларда Жиззах вилоятини ижтимоий-иқтисодий жадал ривожлантириш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида»ги қарори ҳудуд учун янги стратегик босқични бошлаб берди. Лойиҳанинг энг диққатга сазовор нуқтаси — Жиззах шаҳри ва Шароф Рашидов тумани туташган ҳудудда барпо этиладиган «Янги Жиззах» шаҳарчасидир. 40 гектар майдонни эгаллайдиган ушбу мажмуа нафақат турар жой муаммосини ҳал қилади, балки вилоят марказини йирик агломерацияга айлантиришнинг дебочаси бўлади.
«Янги Жиззах»: Урбанизациянинг янги модели
Жиззах шаҳри ва Шароф Рашидов тумани оралиғидаги бўш ер майдонида 50 та кўп қаватли уй қурилиши режалаштирилган. Бу 1200 та хонадон деганидир. Бироқ «Янги Жиззах» лойиҳаси шунчаки бинолар тўплами эмас. Янги қарорга кўра, бу ҳудуд вилоятнинг маъмурий ва маданий марказини кенгайтиришга хизмат қилади.
Бу ерда давлат идоралари учун ягона маъмурий бино қад ростлаши, хизмат кўрсатиш сифатини ошириш билан бирга, аҳолининг идоралараро сарсон бўлишига чек қўяди. Энг муҳими, шаҳар ва туманни боғловчи 10 километрлик айланма йўл ҳамда ягона жамоат транспорти тизими Жиззахни замонавий логистика тизимига эга агломерацияга айлантиради.
Камбағаллик ва ишсизликдан холи ҳудуд: Реал мақсадми ёки баландпарвоз режа?
Ҳужжатда белгиланган кўрсаткичлар анча амбицияли: 2026 йил якунига қадар вилоятда ишсизлик даражасини 3 фоизга, камбағалликни эса 2,8 фоизга тушириш кўзда тутилган. Жиззах шаҳри билан бирга Бахмал, Ғаллаорол, Дўстлик, Зомин ва Зафаробод каби туманлар «ишсизлик ва камбағалликдан холи ҳудуд» мақомини олиши керак.
Бу мақсадга эришиш учун иқтисодий ўсиш суръатлари қуйидагича белгиланган:
Ялпи ҳудудий маҳсулот ҳажмининг йиллик ўсиши — 8,5 фоиз;
Хизматлар соҳаси — 13,2 фоиз;
Саноат ишлаб чиқариши — 7,8 фоиз.
Бу рақамлар шунчаки статистика эмас, балки аниқ инвестицион лойиҳалар ва тадбиркорлик марказлари фаолиятига боғланган. Шароф Рашидов, Дўстлик, Арнасой каби туманларда ташкил этиладиган 5 та тадбиркорлик маркази 40 та маҳаллани қамраб олиб, аҳолининг бизнес ташаббусларини молиявий ва консультатив қўллаб-қувватлаши лозим.
Аграр сектордаги «реновация»: Эски боғлардан замонавий плантацияларга
Жиззах вилоятининг иқлими боғдорчилик учун жуда қулай, бироқ мавжуд имкониятлардан тўлиқ фойдаланилмаяпти. Қарорга мувофиқ, Бахмал, Зомин, Ғаллаорол ва Фориш каби туманлардаги 57 та маҳалла боғдорчиликка ихтисослаштирилади. 5 минг гектар майдондаги эскирган ва ҳосилдорлиги паст боғ ҳамда токзорлар янгиланади.
Бу жараёнда фақат дарахт экиш эмас, балки сув тежовчи технологияларни жорий этиш ва экспортбоп маҳсулотлар етиштириш асосий вазифа қилиб қўйилган. Қишлоқ хўжалигида кутилаётган 4,6 фоизлик ўсиш айнан шундай интенсив ёндашув ҳисобига амалга оширилиши лозим.
Тизимли таҳлил ва истиқбол
Жиззах агломерациясининг ташкил этилиши Ўзбекистоннинг урбанизация сиёсатида муҳим бурилиш нуқтасидир. Тошкент ва Андижон тажрибасидан сўнг, Жиззахда ҳам «янги шаҳар» концепциясининг қўлланилиши ҳудуднинг демографик босимини тўғри тақсимлашга имкон беради.
Бироқ, белгиланган кўрсаткичларга эришиш ижро ҳокимиятининг тезкорлиги ва шаффофлигига боғлиқ. 3 фоизлик ишсизлик даражаси — бу жуда паст кўрсаткич бўлиб, унга фақатгина реал ишлаб чиқариш қувватларини ишга тушириш орқали эришиш мумкин. Жиззах вилоятининг логистик жойлашуви (республика марказида экани) ва янги қарор билан берилган имтиёзлар ҳудудни яқин икки йил ичида «иқтисодий драйвер»га айлантириши учун барча заминлар мавжуд.
Хулоса ўрнида айтиш мумкинки, «Янги Жиззах» — бу шунчаки қурилиш майдони эмас, балки вилоятнинг иқтисодий қиёфасини ўзгартирувчи стратегик нуқтадир.