«Ўзбекистон темир йўллари» акциядорлик жамияти Сирдарё ва Жиззах вилоятларини боғловчи, узунлиги 28 километрдан иборат Ховос–Даштобод янги электрлаштирилган темирйўл линияси қурилишини бошлади. Лойиҳанинг стратегик мақсади — Тошкент–Самарқанд йўналишининг ўтказувчанлик қобилиятини ошириш, юк поездлари ҳаракат тезлигини жадаллаштириш ва ҳудудлараро транспорт логистикасини тубдан яхшилашдир. Тошкент минтақавий темирйўл узели маълумотларига кўра, қурилишнинг илк кунидаёқ 1 километр пўлат излар ётқизилиб, лойиҳани амалга оширишнинг фаол фазасига кирилган.
Ушбу лойиҳа нафақат икки туманни боғлайди, балки мамлакатнинг асосий транспорт артерияси ҳисобланган марказий йўналишдаги тирбандликларни камайтиришга хизмат қилади. Давлат статистика агентлиги ва соҳа экспертларининг қайд этишича, Ўзбекистонда юк ташиш ҳажмининг сезиларли қисми темирйўл транзитига тўғри келади. Ховос ва Даштобод ўртасидаги янги линия юк поездларининг айланиб ўтиш масофасини қисқартириши ҳисобига етказиб бериш вақтини 15-20 фоизгача тежаш имконини бериши мумкин. Бу эса ички бозорда маҳсулот таннархининг пасайишига билвосита таъсир кўрсатувчи омилдир.
Инфратузилмавий контекстда ушбу қурилиш Президент Шавкат Мирзиёевнинг 2025 йил ноябрь ойидаги соҳани ривожлантириш бўйича берган топшириқлари ижроси ҳисобланади. 2026–2030 йилларга мўлжалланган стратегик дастурга кўра, Ўзбекистонда жами 151 км янги темирйўл қуриш ва 182 км линияни электрлаштириш кўзда тутилган. Ховос–Даштобод линияси ушбу занжирнинг муҳим халқаси бўлиб, у Нурафшон–Пискент–Бўка–Бекобод ва Янгиер йўналишлари билан интеграциялашиши кутилмоқда. Бу логистик «тўртбурчак» Тошкент ва Воҳа вилоятлари ўртасидаги юк оқимини мувозанатлаштиради.
Лойиҳанинг техник тавсифига тўхталадиган бўлсак, 203-сонли тажриба йўл машина станциясининг жалб этилиши иш сифати ва тезлигини кафолатлайди. Электрлаштирилган тизимнинг жорий этилиши эса экологик жиҳатдан иссиқхона газлари чиқиндисини камайтиришга хизмат қилиб, «яшил логистика» тамойилларига мос келади. Экспертларнинг фикрича, бу каби қисқа, аммо стратегик муҳим участкаларнинг ишга туширилиши темирйўл тармоғининг «инфаркт» нуқталарини, яъни ўта юкланган станцияларни бўшатишга ёрдам беради.
Жиззах вилояти, хусусан Даштобод шаҳри учун бу лойиҳа иқтисодий жонланиш демакдир. Темирйўл атрофида янги логистик хаблар ва омборхоналар ташкил этилиши учун замин яратилади. Аввалроқ Тошкент вилоятида Байтқўрғон–Паркент йўналишининг фойдаланишга топширилгани ва бу ҳудуднинг сайёҳлик салоҳиятини оширгани каби, Ховос–Даштобод йўналиши ҳам Жиззахнинг саноат ва экспорт имкониятларини кенгайтиради.
Хулоса ўрнида айтиш мумкин — Ховос–Даштобод темирйўли шунчаки 28 километрлик рельс эмас, балки Ўзбекистон темир йўлларининг келажакдаги 1000 километрлик модернизация режасининг дебочасидир. Юк ташиш вақтининг қисқариши ва ҳаракат хавфсизлигининг таъминланиши мамлакатнинг транзит жозибадорлигини оширади. Бироқ, лойиҳанинг тўлиқ самарадорлиги унинг бошқа йўналишлар билан қанчалик тез интеграциялашишига боғлиқ бўлиб қолади. Сизнингча, маҳаллий транспорт инфратузилмасининг бундай кенгайиши Жиззах вилояти тадбиркорлари учун қандай янги имкониятларни очади?
